Geen wetenschappelijk bewijs dat de Wim Hof Methode effectief is.
Het Parool en de Volkskrant publiceerden regelmatig kritisch over Wim Hof en de Wim Hof Methode. Die stukken wezen op het ontbreken van stevig wetenschappelijk bewijs voor vergaande gezondheidsclaims en op risico’s van ademhalingstechnieken en extreme kou. Ook de Vereniging tegen de Kwakzalverij plaatst de methode nadrukkelijk in de sfeer van onbewezen gezondheidsclaims en kwakzalverij.
Niet de methode, maar de zorgverlener heeft een BIG registratie
De Wim Hof Methode heeft natuurlijk geen BIG registratie. Een methode kan niet in het BIG register staan. Het gaat om zorgverleners die een beschermde beroepstitel voeren. In dit geval gaat het om Isabelle Hof, dochter van Wim Hof, die als psycholoog BIG geregistreerd is.
Zij ondersteunt de Wim Hof Methode openlijk, is betrokken bij het bedrijf dat de methode wereldwijd vermarkt en een boek schreef waarin de methode positief wordt gepresenteerd. Dat roept een fundamentele vraag op: past zo’n publieke en commerciële betrokkenheid bij de professionele verantwoordelijkheid die hoort bij een BIG registratie?
BIG registratie is geen marketinginstrument
Een BIG registratie is geen persoonlijk keurmerk en ook geen communicatiemiddel om een commerciële methode meer gezag te geven. Het is een wettelijke registratie die staat voor deskundigheid, zorgvuldigheid en toetsbaarheid. Zorgverleners vallen onder professionele normen en tuchtrecht. Zij worden geacht zich te baseren op wetenschappelijke inzichten, helder te zijn over belangen en terughoudend te zijn met onbewezen gezondheidsclaims. Dat geldt niet alleen in de behandelkamer. Ook in het publieke domein kan een professionele titel gewicht geven aan uitspraken over gezondheid.
Onbewezen claims rond de Wim Hof Methode
Rond de Wim Hof Methode circuleren al jaren claims over invloed op het immuunsysteem, ontstekingen en ziekteprocessen. Voor zulke brede gezondheidsclaims ontbreekt stevig bewijs. New Scientist schreef op basis van onderzoek dat er weinig bewijs is voor de gezondheidsclaims rond gecontroleerde ademhaling en blootstelling aan kou.
Juist daar wringt het. Wanneer een BIG geregistreerd psycholoog zich zichtbaar verbindt aan promotie van een methode die wetenschappelijk omstreden is, ontstaat spanning tussen professionele normen en commerciële of ideologische betrokkenheid.
Persoonlijke overtuiging of professionele autoriteit?
Het probleem is niet dat iemand een mening heeft, een boek schrijft of loyaal is aan familie. Het probleem ontstaat wanneer een professionele titel impliciet bijdraagt aan de geloofwaardigheid van gezondheidsclaims. Voor lezers, deelnemers aan workshops en volgers op sociale media is het onderscheid tussen persoonlijke overtuiging en professionele autoriteit vaak nauwelijks zichtbaar. Een BIG registratie wekt vertrouwen. Dat vertrouwen mag niet ongemerkt worden ingezet als verkoopargument voor een methode waarvan de werking onvoldoende is aangetoond.
Moet het tuchtrecht zich hiermee bemoeien?
Moet dit leiden tot tuchtrechtelijke stappen of zelfs schrapping uit het BIG register? Dat is geen eenvoudige ja of nee vraag. Schrapping is een zwaar middel. Maar de vraag of deze vorm van publieke en commerciële betrokkenheid toetsbaar is binnen het tuchtrecht, is legitiem.
De kernvraag blijft dezelfde die ook in eerdere kritische publicaties van Het Parool en de Volkskrant doorklonk: hoe beschermen we het vertrouwen in de zorg tegen vermenging van hoop, commercie en onbewezen gezondheidsbeloften?
Dat vraagt om journalistieke scherpte, professionele terughoudendheid en duidelijke grenzen. De politiek zal hier ook over moeten nadenken.
Bronnen:

Lees ook op deze site: